Tadımda yoğunluk neyi anlatır
Aroma yoğunluğu, bir tütünün notalarının ne ölçüde baskın hissedildiğini anlatan bir kavramdır; lezzet zenginliğiyle karıştırılmamalıdır. Tadıma ateşlemeden başlamak doğru olur, çünkü çubuğun ham kokusu elinize bir referans noktası verir özellikle yeni başlayanların gözünden kaçan bir noktadır. Bu aşamada no. 1 tubos benzeri tüple korunan bir kutu ile sivri uçlu tekli puro benzeri tekli bir çubuk karşılaştırılabilir. Yakılmamış çubuğu çekerken damakta beliren koku ne kadar net ise aroma gücü o kadar yüksek sayılır ve bu basit adım bütün notları daha sağlam bir zemine oturtur. Notu o anda yazmak gerekir, zira bellek kısa sürede kaybolur. Her çubuğu iki kez koklamak hatayı azaltır çünkü kalabalık yerlerde ince notalar kolayca kaçırılır. Aroma gücü tek başına iyilik ölçüsü sayılmaz; yalnızca şiddeti gösterir. Kısacası ilk tadımda sabırlı olmak hem de kriterleri önceden belirlemek işin temeli sayılır. Ölçüt netleşince her puro aynı terazide tartılır ve yorumlar birbirini destekler. Değerlendirme esnasında telefon kenarda kalırsa odaklanma artar.
Yakılış evrelerine göre aroma değişimi
Bir sigarillonun aroması baştan sona aynı kalmaz; bu yüzden aroma gücünü tek bir çekişle ölçmek doğru olmaz üstelik erken acele edip sonuç çıkarmak sık görülen bir hatadır. İlk üçte birlik bölümde tat genellikle hafif ama temiz gelir elbette bu düzen her üründe birebir geçerli olmayabilir. No. 3 tubos benzeri tüplü ve kısa bir çubukta bu kısım çabuk geçer zira gerçek karakter çoğu zaman burada gizlidir. Orta bölümde aroma gücü sıklıkla yükselir ama notalar koyulaşır hem de genellikle başlangıçtaki çekişlerden edinilen izlenim yarım olur. Petit churchills neye benzer gibi kalın çaplı bir vitolada bu artış daha yavaş gelir nitekim bu yüzden yavaş ilerlemek fayda getirir. Son bölümde ısı yükseldiğinden acımsı tonlar öne çıkabilir gerçekten ısınan yaprak asıl tadını ancak ortalarda ortaya koyar. Üç evre için ayrı bir puan yazmak daha adil değerlendirme verir. Evrelerin geçişi genellikle keskin değildir, bu yüzden yaklaşık olarak üç parçaya bölmek işinizi görür. Değişimleri fark etmek adına nefes sıklığını değiştirmemek gerekir. Art arda çekmek ısıyı artırır hem de tadı bozar.
Beş basamaklı puan ölçeğiyle yoğunluk notu verme
Yoğunluğu puanlamak öznel izlenimi daha okunur hâle getirir mutlaka aynı ışık ve sakin bir ortam seçilmelidir. Birden beşe uzanan bir skala çoğu tadımcı için yeterlidir bu da tadım notlarını kişiden kişiye daha tutarlı yapar. 1 belli belirsiz aromayı, 5 ise ağızda uzun süre kalan yoğun aromayı anlatır bu sayede odak dağılmaz ve not kalitesi yükselir. Petit julietas neye benzer benzeri ince ve kısa bir çubuk çoğunlukla düşük puanlarda kalır ve ileride okunduğunda hangi noktayı düşündüğünüz kolayca hatırlanır. Petit julietas 25'lik aroma profili benzeri aynı boydaki bir kutu ise yumuşak tonları yüzünden benzer bir puan alabilir yoksa aynı çubuk iki farklı puan çıkarabilir. Puanı vermeden önce birkaç nefes yapmak şarttır öte yandan ondalık puanlar yazmak gereksiz bir karmaşa getirir. Skalayı her tadımda aynı tutmak kıyaslamayı mümkün kılar. Ölçeğin ortası genellikle kullanılan puandır, zira dengeli çubuklar büyük kısmını kapsar. Uçlardaki notlar gerçekten istisnai hâllerde kullanılmalıdır. Bu sayede kayıtlar ayırt edici kalır.
Çubuk kalınlığı aromayı nasıl değiştirir
Çubuğun kalınlığı, yanışın hızını hem de aroma gücünü belirgin biçimde etkiler bu nedenle yanış hattının düzgün gitmesini de gözlemek gerekir. Dar çaplı bir çubuk hızla ısınır, dolayısıyla baharatlı notalar erken öne çıkar gerçekten dar çaplılarda ısı birikimi çok daha çabuktur. İnce çaplı kısa puro benzeri ince ve kısa bir çubukta bu etkiyi kolayca fark edersiniz yanma hızı de tadı hemen değiştiren bir etkendir. Kalın gövdelerde duman daha yavaş akar ve aromalar daha geç belirir hem de bu çabukluk tadın algılanma süresini kısaltır. Tadımda regalias de londres gibi tatlılığı öne alan bir kutu bu çizgiyi güzel gösterir küllenme düzensizse yorum kısmına yazılmalıdır. Serin duman tadı daha okunur yapar fakat şiddetini azaltmaz tersine kalın çubukta ısı daha geniş bir alana dağılır. Bu yüzden kalınlığı not defterine eklemek unutulmamalı. Değişik kalınlıklarda iki çubuğu aynı günde denerken önce inceyi sonra geniş çaplıyı içmek iyi olur. Böylece güçlü aroma ince olanın tadını gölgelemez. İkisi arasındaki bekleme zamanı yaklaşık otuz dakika tutulmalıdır.
Retrohale ve damak izlenimi nasıl okunur
Lezzet iki yoldan gelir: damaktaki tat ve burnun yakaladığı koku oysa bu iki kanal birbirini besler ama eş anlamlı değildir. Yoğunluğu dikkatle yorumlamak için bu iki kanalı ayrı ayrı kaydetmek iyi olur bu fark ilk bakışta küçük görünse de yorumları oldukça etkiler. Nefesi ağızdan verirken burundan yavaşça bırakmak burun geçişi yöntemidir örneğin hafif bir soluk aromayı daha zengin gösterir. Short churchills benzeri kremsi bir robusto bu denemede koku tarafını belirgin gösterir ayrıca burun tıkalıyken yapılan tadımlar güvenilir sayılmaz. Romeo julieta short sports gibi ince bir çubuk de fındıksı notayı daha hızlı geçirir sert bir nefes de ince tonları örter. Yoğunluk damakta düşük fakat burunda belirgin çıkabilir benzer biçimde çok sıcak bir öğünden hemen sonra algı körelir. Bu iki izlenimi karşılaştırmak aydınlatıcıdır; İki puanı ayırmak yanılgıyı önler. Yeni başlayan kişiler için ilk adımda koku yoluyla algılanan ipuçlarına odaklanmak işi basitleştirir. Zamanla dil tarafı da detay göstermeye başlar. Değişik aromaları adlandırmayı denemek algıyı güçlendirir.
Tadımdan önce damağı sıfırlamanın yolları
Ağız yorulduğunda yoğunluk gerçekte olduğundan zayıf hissedilir üstelik yemek aralarında deneme yapacaksanız bu ayrıntı iyice önem kazanır. Dolayısıyla her denemeden sonra ılık su almak iyi bir alışkanlıktır bu basit önlem aroma gücünün olduğu gibi okunmasını sağlar. Wide churchills aroma profili benzeri geniş çaplı, serin dumanlı bir kutu deneniyorsa sade soda daha uygundur zira yorgun bir ağız en belirgin notayı bile silik hissettirir. Şekersiz kahve kavrulmuş notalarını öne çıkarır, şekerli içecek ise notaları bastırır üstelik buzlu sıvılar damağı uyuşturur hem de aroma algısını azaltır. Puritos serisi neye benzer benzeri ince ve beşli bir pakette kuru tütün notası su ile daha temiz anlaşılır o nedenle hazırlık adımı ihmal edilmemelidir. Eşlikçiyi her seferinde aynı seçmek kıyası korur nitekim tatlı içecekten hemen sonra baharatlı notalar olduğundan sert görünür. Yemekten hemen sonra değerlendirme yapmak önerilmez. Kahve ve su haricinde sade çay da kullanılabilir; asıl mesele seçimin şekersiz olmasıdır. Ağız temizlendikten ardından birkaç dakika ara vermek faydalıdır. Hızlıca girişilen değerlendirme sıklıkla hatalı kalır.
Küçük çubuklarda aroma nasıl okunur
Sigarillo formatında içim hızlı sürdüğünden aroma dalgalanması daha dar bir alanda kalır ayrıca ilk izlenim bu ölçülerde çabucak silinebilir. Dolayısıyla başlangıç ile bitiş arasındaki oynamayı görmek özen ister bu yüzden küçük bir çubuk uzun bir puroya göre daha sabırlı izlenmelidir. Romeo julieta 20 club benzeri club kalınlığında bir çubuk ortadaki evreyi genişletir böylece yoğunluğu gözlemeyi kolaylaştırır çünkü her nefesin payı daha büyüktür. 20 mini sigarillo yoğunluğu nasıl benzeri mini ölçü ise kakao notasını hızla ortaya koyup biter çünkü değişim dakikalar değil saniyeler içinde olup biter. Mini ölçülerde iki adet tadmak tek denemeden daha sağlam izlenim sunar bu nedenle sakin ve dengeli çekiş önerilir. Kutu aroması yakmadan önceki ilk izlenimi oluşturur dolayısıyla not almayı yanış sürerken değil bitişten hemen sonra denemek kolaylık sağlar. Bu izlenimi ayrıca yazmak iyidir. Boy küçüldükçe aroma ayrıntısı azalır, fakat güç hissi aynı kalabilir. Bu yüzden sigarillo notlarını puro kayıtlarıyla doğrudan karşılaştırmamak daha doğru olur. Ayrı bir sayfa açmak yararlıdır.
Tekrarlı tadımla yoğunluk yargısını sağlamlaştırmak
Tek seferlik bir deneme yoğunluk hakkında kesin bir yargı vermez demek ki her tadım önceki denemenin üzerine inşa edilir. Günün yorgunluğu, oda kokusu ve zaman algıyı değiştirir bu alışkanlık birkaç denemeden sonra belirgin fayda verir. Dolayısıyla küçük bir not defteri açmak fayda sağlar aksi takdirde benzer notalar her seferinde baştan keşfedilir. Yıl dönümü sürümü puro benzeri yıl dönümü sürümü bir puro farklı günlerde denendiğinde sedir tonu aynı kalıyor mu anlaşılır ayrıca aynı ürüne geri dönüp göz atmak ilerlemeyi ölçmenizi sağlar. Bastiones kutusu neye benzer gibi koyu ve kalın gövdeli bir kutu ise yoğunluk puanının ne kadar sabit kaldığını ortaya koyar bu da zaman kaybına neden olur. Tarih, puro adı ve puan tabloya girilmelidir nitekim en eski kayıtlar ileride açıldığında ilginç farklar gösterir. Puanlar arasında iki basamaktan çok fark çıkıyorsa şartlar gözden geçirilmeli. Zamanla kendi ölçeğiniz netleşir. Defterde kısa ifadeler ayrıntılı anlatımlardan daha işlevseldir. Örneğin orta bölüm belirgin ahşap kokusu şeklinde bir kayıt yeterli sayılır. İleride okunduğunda net olmalıdır.
Yumuşak içim ile güçlü aroma arasındaki denge
Dolgunluk, içimin damaktaki dokusunu tarif eder; aroma gücü ise notaların belirginliğidir zira bu iki özellik aynı yönde hareket etmek zorunda olmaz. Bu iki kavram sıklıkla birbirinin yerine anılır, hâlbuki ayrı değerlendirilir bu ikisini ayırmak sonuçta daha dürüst bir yorum ortaya çıkarır. El principe tadım notları benzeri küçük boy, yumuşak bir puro hafif gövdeli olsa da sütlü kahve tonunu belirgin verebilir mesela ağır bir duman sönük bir aromayla gelebilir. La cabaña gibi dengeli bir kutu ise orta gövdeyle sedir notasını güçlü taşır üstelik dolgun bir duman notasız da kalabilir. Yani hafif içimli bir çubuk güçlü lezzet verebilir tersi durum da mümkündür. Farkı görmek için iki puan tutmak işe yarar bu sebeple tek ifadeyle güçlü demek yerine ikisini ayrı yorumlamak önerilir. Gövdeye bakıp aroma gücünü tahmin etmek yanlış sonuç verir. Aynı gövdeli iki çubuk arasında yoğunluk farkı aramak ince bir iştir. Bu becerinin ilerlemesi zaman ile tekrarlı not tutmayı ister. Nihayetinde en iyi ölçüt kişisel tercihiniz kalır.
Tadım ortamını aroma gücüne göre hazırlamak
Oda, yoğunluk algısını en az çubuğun kendisi kadar etkiler demek ki en sağlam değerlendirme şartları değiştirmemekle mümkündür. Fazla kuru bir ortamda tütün hızlı yanar ve baharatlı notalar öne geçer bu nedenle ortam şartlarını da deftere eklemek akıllıca olur. Aşırı nemli ortamda de duman tıkanır hem de lezzet bastırılır sıcaklık ise yaprağın ısınma hızını değiştiren başka bir değişkendir. La prado nasıl içilir gibi ahşap kutulu bir purosunu tadarken ahşabın tuttuğu nemi hesaba katmak gerekir yoksa farklı günlerde çıkan puan farkı çubuktan kaynaklanıyor sanılır. Orta gövdeli onlu puro benzeri orta gövdeli onlu bir kutu aynı koşullarda denenirse fark daha doğru görülür değerlendirme günü planlarken bu etkeni unutmayın. Temiz hava ortamdaki kokuları azaltır, parfüm ise koku duyusunu bozar oysa asıl etken sıklıkla ortamdaki nem ya da koku çıkar. Tadımı her seferinde benzer koşullarda yapmak en tutarlı yöntemdir. Kapalı bir odada koku birikirse ikinci denemenin tadı yanlış okunabilir. Kapı açıklığı sağlamak genellikle yeterlidir. Hava akımı fazla sertse kül yapısı bozulur.